Overschot van stikstof in de landbouw stabiliseert

In 2024 was er een stikstofoverschot van 295 miljoen kilo stikstof. Dat is 33 miljoen kilo hoger dan in 2023. Dit komt mede door de hoge ruwvoeropbrengst in 2023 en lage ruwvoeropbrengst in 2024. Het weer heeft een behoorlijke invloed op de opbrengsten van verschillende gewassen, ruwvoervoorraden en daarmee ook op het stikstofoverschot. 

De laatste 10 jaar werd ongeveer 20% van de stikstof uit dierlijke mest buiten de landbouw afgezet in vorm van bijvoorbeeld export. In de jaren negentig ging het om ongeveer 5% van de stikstof uit dierlijke mest. De aangevoerde meststoffen op landbouwgrond worden steeds beter benut. In 2024 werd 57% van de op landbouwgrond aangevoerde stikstof omgezet in plantaardige productie. In de jaren 90 was dit nog ongeveer 47%. 

Het fosforoverschot op landbouwgrond is sinds 1990 gedaald. In 1990 was het fosforoverschot nog 69 miljoen kilo, in 2023 en 2024 waren de overschotten respectievelijk 3 miljoen en 8 miljoen kilo. De daling ten opzichte van de jaren 90 kan verklaard worden door minder gebruik van fosfor via kunstmest en door een toenemende afzet van dierlijke mest buiten de landbouw. Het aandeel van deze afzet op de totale mestproductie was ongeveer 6% in de jaren 90, maar tussen 2011 en 2024 ongeveer 30%.

Het invoeren van fosfaatreductieplan heeft voor een verdere daling van het fosforoverschot gezorgd vanaf 2018. De afgelopen jaren is het fosforoverschot in de landbouw nagenoeg verdwenen, hetgeen betekent dat de fosforbenutting op landbouwgrond richting de 100% gaat. In 2023 was de benutting 94%, bijzonder goed vooral door de weersomstandigheden. In 2024 is dit rond de 87%. In de jaren negentig was de fosforbenutting ongeveer 50%.