Voorstel Europese Commissie: RENURE uitbreiden met bepaalde dunne fracties van digestaat

Het voorstel van de Europese Commissie is om de RENURE-regelgeving, dat begin 2026 definitief is geworden, aan te passen door bepaalde dunne fracties van digestaat aan te merken als RENURE. Dit komt onder andere voort uit het Fertiliser Action Plan, waarin de Commissie oproept om op korte termijn deze dunne fracties van digestaat aan de RENURE-regelgeving toe te voegen. De urgentie om dit op korte termijn op te pakken werd bevestigd in de EU Livestock Strategy van 7 juli 2026. De Commissie stelt onomwonden dat mestvergisting bijdraagt aan de strategische autonomie van Europa op het gebied van meststoffen en energie, aan klimaatdoelen vanwege lagere methaanemissies en de vervanging van fossiel aardgas en aan andere duurzaamheidsdoelen omdat – na verwerking van het digestaat – nutriënten beter worden benut in de voedselkringloop met lagere verliezen naar lucht, bodem en water.

Het voorstel
In de huidige regelgeving wordt beperkt tot drie techniek-productcombinaties, namelijk:

• Ammoniumzouten gewonnen met strippen-scrubben
• Mineralenconcentraat gemaakt met omgekeerde osmose
• Productie van struviet

Het voorstel is om dunne fracties van digestaat na scheiding met een decanter/centrifuge hieraan toe te voegen.

De Commissie baseert het voorstel op recent onderzoek, waaruit blijkt dat (naast de feedstock en de verblijftijd in de vergister) de scheidingstechniek bepalend is in hoeverre dunne fracties uit digestaat kunnen voldoen aan de RENURE-criteria. Om die reden wordt een decanter/centrifuge verplicht gesteld. Andere scheidingsmethodes, zoals een schroefpers of een zeefbandpers (met gebruik van vlokmiddelen) worden in het voorstel uitgesloten.

De dunne fractie zal aan alle inhoudelijke criteria van RENURE moeten voldoen, wat wil zeggen:

• Het product moet een consistente kwaliteit hebben, ook over verschillende productiebatches.
• Stikstof moet voor het overgrote deel mineraal van aard zijn: N_mineraal/N_totaal ≥ 90%, òf C_organisch/N_totaal ≤3
• Er moet een correctie gemaakt worden voor stikstof dat niet van dierlijke mest afkomstig is. Ook moeten de producten een minimumgehalte van 3% stikstof op basis van droge stof hebben.
• Maximumgehalten i.v.m. productveiligheid:
  • Koper: maximaal 300 mg/kg droge stof
  • Zink: maximaal 800 mg/kg droge stof
  • Pathogenen bij >1% organische koolstof in het product: salmonella: afwezig in 25 g of 25 ml en E. coli: 1.000 KVE in 1 g of 1 ml

Deze eisen zijn gelijk aan die van de andere RENURE-producten.

Een aantal vergisters zijn covergisters, waar naast mest ook andere producten als feedstock worden gebruikt. Hierover stelt Brussel dat veilige producten moeten worden gebruikt: alleen coproducten afkomstig uit de landbouw, restproducten uit de agro-foodindustrie en plantaardige of dierlijke bijproducten mogen worden gebruikt. Mogelijk zal in Nederland gelden dat de gebruikte feedstock op de bijlage Aa van de Uitvoeringsregeling Meststoffenwet moet staan.

Om het verhoogde risico op stikstofverliezen naar de lucht of het water te beperken en omdat RENURE-meststoffen als volledig gelijkwaardig aan kunstmest worden gezien, wordt expliciet gesteld dat het RENURE-product een werkingscoëfficiënt van 1 moet hebben.

Daarnaast moeten dunne fracties van digestaat die als RENURE gebruikt worden altijd emissiearm aangewend worden om ammoniakverliezen te voorkomen. Lidstaten moeten bovendien maatregelen nemen om nadelige effecten in en rond Natura 2000-gebieden en in de stroomgebieden van drinkwateronttrekkingspunten te voorkomen. Dit punt is aangepast ten opzichte van de huidige regelgeving, waar wordt gesproken over ‘in de nabijheid van drinkwateronttrekkingspunten’.

In het algemeen moeten de lidstaten indien nodig en omwille van redenen voor volksgezondheid of milieu, aanvullende regels invoeren voor toepassing van RENURE op het land. Op de website van RVO staat hoe RENURE in Nederland aangewend moet worden.

Ook moeten lidstaten regels invoeren voor toepassing van fosfaat op landbouwbedrijven die RENURE toepassen, zodat overbemesting wordt voorkomen. In Nederland is dit al geregeld in de Meststoffenwet via de gebruiksnorm voor fosfaat per hectare.

Consultatie
Tot 13 november 2026 ligt het voorstel over RENURE ter consultatie. De goedkeuring van de Commissie staat gepland voor het tweede kwartaal van 2027. De officiële stukken en informatie over reageren op de consultatie zijn te vinden op de website van de Europese Commissie.